BROOKVILLE, Nowy Jork (RNS) — Kiedy Adam J. Shoemaker stał się pierwszym biskupem pochodzącym z arabskiego i północnoafrykańskiego dziedzictwa w 237-letniej historii Kościoła Episkopalnego w miniony weekend, wielu jego kolegów uznało to za przełamanie szklanego sufitu.
Zakładając liturgiczne szaty ozdobione turkusowym niebem błękitu i północnoafrykańskim motywem, Shoemaker powitał rodziny, duchowieństwo i wiernych po swoim wyświęceniu i konsekrowaniu na dziewiątego biskupa Diecezji Episkopalnej Long Island w sobotę (19 września). W ceremonii w Tilles Center for the Performing Arts w Brookville w Nowym Jorku wzięło udział prawie 2 tys. osób. Kolejka do spotkania z nim ciągnęła się przez ponad 90 minut.
„On ucieleśnia to, czym jest Kościół na świecie, a zwłaszcza w Nowym Jorku i na przedmieściach,” powiedział ks. Lindsay Lunnum, proboszcz diecezji Zion Episcopal Church w Queens, która wraz z Brooklyn tworzy część diecezji Shoemaker’a.
Shoemaker, 47 lat, powiedział RNS, że widzi siebie jako „niewystarczające naczynie” do służby Kościołowi. Jednak jego tło niemal dobrane na miarę do prowadzenia jednej z najmniej jednolitych etnicznie diecezji Kościoła Episkopalnego: był ochrzczony w diecezji; mieszkał w Ameryce Łacińskiej i mówi zaawansowany portugalski oraz podstawowy hiszpański; i jest synem egipskiego muzułmanina oraz Nowojorczyka z żydowskimi korzeniami. Jego pochodzenie obejmuje tryplet tradycji wiary abrahamicznych.
Ale akceptacja swojego dziedzictwa nie zawsze przychodziła mu łatwo, jak sam przyznał.
Przed swoim wyborem na biskupa w kwietniu Shoemaker piastował przez dziewięć lat stanowisko proboszcza w Parafii Świętego Szczepana (St. Stephen’s Episcopal Church) w Charleston w Południowej Karolinie. Jego posługi obejmowały także North Carolina, Massachusetts i Rio de Janeiro w Brazylii. Posiada dyplomy z General Theological Seminary w Nowym Jorku, Harvard Divinity School, Boston University oraz doktorat z teologii duszpasterstwa (D.Min.) z Duke Divinity School.
„Pierwszy raz, gdy ktoś łamie ten szklany sufit, ma to duże znaczenie i jest naprawdę potężne, bo widzisz siebie reprezentowanego na stanowiskach wysokiego szczebla w Kościele, które służyłeś,” powiedział ks. Leyla King, kanon ds. Misji w Małych Zgromadzeniach w Diecezji Episkopalnej Zachodniego Teksasu i współzałożycielka Palestyńskich Anglikanów i Sprzymierzeńców Duchowieństwa. Jego ordynacja ma ogromne znaczenie dla niej i innych duchowieństw z regionu SWANA (Środkowy Wschód i Afryka Północna) i duchowieństwa z innych tradycji, zwłaszcza w erze rosnącej antyarabskiej i antymuzułmańskiej retoryki, zauważyła.
Shoemaker, urodzony jako Adam James Haggagi, wychował się w Nowym Jorku, gdzie jego rodzice przeprowadzili się tuż przed jego narodzinami. Poznali się na dworcu kolejowym w Luksorze w Egipcie, gdy jego matka — nowojorska rodowita żydówka i egiptolog — była na wakacjach. Jego ojciec zagaił rozmowę, a między nimi zrodził się romans. Jego matka nie wróciła z tego urlopu aż tuż przed jego narodzinami, jak powiedział.
Gdy był jeszcze małym dzieckiem, rodzice rozstali się, a ojciec powrócił do Egiptu. Shoemaker widywał go tylko od czasu do czasu podczas podróży służbowych do Nowego Jorku. Na skutek zaleceń Departamentu Stanu matka nigdy nie pozwalała mu podróżować do Egiptu, by odwiedzić rodzinę ojca.
W końcu matka ponownie wyszła za mąż, a on został zapisany w szkole pod nazwiskiem swojego ojczyma, Shoemaker.
Bez większego kontaktu z innymi Arabami, Shoemaker opisał, że dorastanie wytworzyło w nim poczucie rasizmu z powodu jego dziedzictwa.
„W różnych momentach w moim życiu obwiniałem wszystko, co w sobie nie lubiłem, o swoje arabskie pochodzenie,” powiedział. „Miał to naprawdę zgubny wpływ na moją osobowość.”
Gdy miał 18 lat, formalnie zmienił nazwisko na Shoemaker. Odseparował się od ojca po śmierci matki kilka lat później, jak opowiadał.
Ataki z 11 września, które miały miejsce w jego ostatnim roku studiów, zaczęły jednak zmieniać jego spojrzenie na świat.„Pamiętam 9/12, 9/13, 9/14 bardzo inaczej z powodu mojego pochodzenia,” powiedział.
Chociaż mówił, że był w dużej mierze chroniony przed rasizmem dzięki jaśniejszemu kolorytowi skóry, dostrzegał narastający rasizm wobec osób z regionu SWANA oraz muzułmanów w USA. Pamiętał, jak Arabowie i muzułmanie przypinali na siebie amerykańskie flagi, by uchronić się przed powszechnym poczuciem odwetu.
Między poszukiwaniem terapii a pracą misyjną w młodym wieku dwudziestu kilku lat w Brazylii — gdzie jego mieszane pochodzenie etniczne było normalne i celebrowane — zaczął uczyć się cenić swoją tożsamość etniczną, jak mówił. Jednocześnie zaczął odczuwać powołanie do kapłaństwa w Kościele Episkopalnym, w którym dorastał.
Został wyświęcony na diakona w 2007 roku, a na kapłana w 2008 roku.
Wówczas, w połowie lub pod koniec dwudziestych lat, pojednał się z ojcem w Egipcie. Kiedy odwiedził go w 2020 roku, tuż przed pandemią COVID-19, nie był pewien, czy jego muzułmańska rodzina zaakceptuje swojego pół-amerykańskiego krewniaka, który jest chrześcijańskim księdzem.
Ale gdy jedna z jego ciotek zobaczyła go po raz pierwszy, podeszła do niego ze łzami w oczach i natychmiast go objęła „tak, jak obejmuje się coś, co przez tak długi czas było zagubione, a teraz zostało odnalezione,” wspomina. Jego ojciec zaprowadził go po Luxorze, trąbiąc i wykrzykując sąsiadom, że jego dawno zaginiony syn wrócił. To było dla biskupa niezwykle znaczące przeżycie.
„Podróż, którą przemierzałem przez całe życie, aby pogodzić rozbieżne części mojej osobowości i z całą pewnością moje arabskie korzenie … była wyzwalająca,” powiedział. „Pozwoliła mi stać się pełniej ukochanym dzieckiem Bożym, jak wierzę, powołanym być kapłanem, a mam nadzieję także biskupem.”
Ma nadzieję wykorzystać swoją nową rolę, by pomagać w podniesieniu głosów i doświadczeń ludów SWANA w Kościele Episkopalnym, dodał.
Ks. Julie Hoplamazian, ormiańsko-amerykańska proboszczyni St. Michael’s Episcopal Church na Upper West Side w Manhattanie, powiedziała, że Shoemaker to idealna osoba, która pomoże przynieść tę perspektywę.
„Perspektywa ludzi mieszkających w tym regionie świata to perspektywa, którą Kościół tradycyjnie próbował skolonizować,” powiedziała. „A teraz mamy człowieka z tej części świata, który jest głosem i liderem w Kościele, by przypominać nam i być głosem dla ludzi będących rdzenni chrześcijanami, najstarszymi chrześcijanami.”
Ks. Halim Shukair, libański duchowny episkopalny, proboszcz Christ Episcopal Church i Mother of the Savior, arabskosłowna misja episkopalno-luterska w Dearborn, Michigan, powiedział, że brak świadomości na temat ludów SWANA i ich kultur doprowadził do frustrujących, a czasem zabawnych, doświadczeń w kościele. Podczas studiów w Virginia Theological Seminary często pytano go, kiedy przyjął chrześcijaństwo, zanim przypominał kolegom, że chrześcijaństwo narodziło się na Bliskim Wschodzie.
Ale dla King wyzwania wykraczają poza ignorancję. Wskazała na nieudany projekt rezolucji Domu Biskupów Episkopalnych, który miał uznać Palestyńczyków za „spośród rdzennej ludności ziem Palestyny i Izraela leżących między Morzem Śródziemnym a Jordanem”. Wybór Shoemaker’a dowodzi możliwości zmiany, powiedziała.
„Przyszłość ma jeszcze wiele do przyniesienia, to nie cofnie ran ani poczucia zdrady … ale jest nadzieja,” dodała. „Adam reprezentuje tę nadzieję.”
Shoemaker powiedział także, że widzi swoje przywództwo jako okazję do zmiany w Kościele, także w jego stosunku do rzeczywistości przemocy na terenie Izraela i terytoriach palestyńskich.
„Miałabym nadzieję znaleźć sposoby, aby podzielić się moją (arabską-amerykańską) perspektywą w chrześcijańskiej miłości, nie tylko jako biskup diecezji, lecz jako szeroko pojmowany biskup w Kościele, i być współczujący wobec cierpienia, które ma miejsce w Gazie i na Zachodnim Brzegu,” powiedział.
Jako biskup uważa, że część jego pracy to bycie publicznym teologiem. Zobowiązuje go to „do wypowiadania się w obronie fundamentalnych wartości chrześcijańskich, wartości przymierza chrzcielnego — godności, szacunku, niezbywalnej godności i wartości każdej istoty,” dodał.
Duża grupa z Południowej Karoliny, gdzie wcześniej służył, przybyła na sobotni obrzęd.
„Myślę, że ludzie z Long Island nie tylko go zaadaptują, ale także będą napędzani pasją, dzięki której przemawia do kwestii tak bardzo obecnych w naszym społeczeństwie dzisiaj,” powiedział Michael Shaffer, proboszcz St. Mark’s Episcopal Church w Charleston w Południowej Karolinie i były kolega Shoemaker’a.
Donna Landers-George, parafianka Church of the Advent, episkopalnej parafi w Westbury, Nowy Jork, powiedziała, że panuje w diecezji przytłaczające uczucie ekscytacji. „To biskup na to, co dopiero ma nadejść, biskup przyszłości,” dodała.
